‘Het pensioen van ambtenaren is vandaag te royaal

De stijgende pensioenfactuur is de grootste zorg voor de steden en gemeenten. ‘Of de belastingen gaan omhoog of er vallen ontslagen’, zegt Mark Suykens van de VVSG.

‘Het is toch niet normaal dat wanneer wij een loonsverhoging met ons statutair personeel afspreken, al de gepensioneerde ambtenaren hun pensioen in dezelfde mate zien stijgen’, zegt Mark Suykens, directeur van de Vlaamse Vereniging voor Steden en Gemeenten (VVSG). Die zogenaamde perequatie mag volgens de VVSG afgebouwd worden, net als een aantal andere maatregelen dat het ambtenarenpensioen heel duur maakt. ‘Ik denk bijvoorbeeld aan het milderen van het aantal jaren van non-activiteit die voor de berekening van het pensioen toch als werkjaar geldt.’

Vervolg

Gemeenten vragen afbouw ambtenarenpensioenen

'De ambtenarenpensioenen worden onhoudbaar', zegt Mark Suykens, directeur van Vlaamse Vereniging van Steden en Gemeenten (VVSG). Hij wijst er op dat de steden en gemeenten het enige niveau is dat hun pensioenen 100 procent zelf betaalt. 'Vlaanderen wentelt bijna de hele pensioenfactuur af op de federale overheid.'
Suykens ziet twee manier om aan dat probleem een mouw te passen. 'De ambtenarenpensioenen zijn veel te genereus', zegt Suykens. 'Het is toch niet normaal dat wanneer je een loonsverhoging onderhandelt met het personeel, het pensioen van de gepensioneerden automatisch ook omhoog gaat.' Dat is de zogenaamde perequatie.

Vervolg

Vrijstelling voor lokale besturen om historische gegevens contractanten door te geven voor CAPELO (elektronisch pensioendossier)

Op vraag van de VVSG en haar Waalse en Brusselse zusterorganisaties kunnen de minister van Pensioenen en de Pensioendienst voor de Overheidssector ermee akkoord gaan dat de lokale besturen de historische gegevens voor hun contractanten pas ingeven op het moment van de vaste benoeming (zoals dat vroeger dus ook de werkwijze was). Lokale besturen die dat wensen, moeten met de Pensioendienst voor de overheidssector (PDOS) een bilaterale conventie afsluiten waarin, voor de contractuele personeelsleden, een voorlopige vrijstelling kan overeengekomen worden van de verplichte de invoer van de historische loopbaangegevens.

Vervolg

Twitter mee over de pensioenhervormingen #bpension

Financiële situatie lokale besturen gaat snel achteruit

De nieuwe gemeentelijke beleidsperiode vanaf 2013 kondigt zich als zeer moeilijk aan. De financiële situatie van de lokale besturen in Vlaanderen gaat snel en drastisch achteruit. Verschillende elementen zoals de financiering van de pensioenen van de vastbenoemde personeelsleden, de daling van de energiedividenden, de onzekerheid in verband met de Gemeentelijke Holding, de verkorte leningstermijnen zijn daarbij belangrijk. De Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten luidt de alarmbel.

Pensioenen

De federale regering in lopende zaken en het federale parlement beslissen de komende dagen over een herziening van de wet op de financiering van de pensioenen van de vastbenoemde ambtenaren. Deze aanpassing is noodzakelijk om het pensioenstelsel te redden van een deficit, maar de inspanningen worden helemaal ten laste gelegd van de lokale werkgevers. Voor de Vlaamse gemeenten, OCMW’s en politiezones zal deze operatie een meeruitgave betekenen van meer dan 70 miljoen euro per jaar. Dit is meer dan het bedrag waarmee het Gemeentefonds jaarlijks stijgt: dit wordt dus helemaal opgesoupeerd door de toenemende pensioenuitgaven.

Hervorming financiering ambtenarenpensioenen

Er liggen enkele concrete hervormingsvoorstellen op tafel om de ambtenarenpensioenen te financieren. De federale regering heeft op 20 juli 2011 een voorontwerp van wet goedgekeurd. Het ontwerp gaat nu naar de Raad van State. U vindt hier de toelichting bij het wetsontwerp. In het wetsontwerp staat ook een langverwachte regeling voor laattijdige benoemingen en cumulatie tweede pensioenpijler met ambtenarenpensioen. De maatregelen uit het wetsontwerp moeten ervoor zorgen dat de financiering van de ambtenarenpensioenen ook op lange termijn gewaarborgd wordt. Wij hebben een volledig overzicht van de krachtlijnen van het wetsontwerp gemaakt.

Nieuw ! Pensiontalk Mobile (betaversie)

Pensioenen lokale besturen steeds moeilijker betaalbaar

Méér dan 170.000 personeelsleden van de lokale besturen in Vlaanderen (exclusief gemeentelijk onderwijs) verlenen een uitgebreid pakket diensten aan de burgers. Daarmee is het lokale bestuur een heel grote werkgever. Zestig procent van de personeelsleden zijn contractuele medewerkers, vastbenoemden maken de minderheid uit. Voor beide groepen is de financiering van hun pensioen de volgende jaren een uitermate belangrijk dossier. Dit wordt een zeer grote financiële uitdaging voor de lokale besturen.

De Algemene vergadering van de vzw VVSG in Scherpenheuvel-Zichem vraagt de Vlaamse en federale overheid de nodige steun voor de financiering van deze pensioenen.

Gemeenten waarschuwen voor pensioenen

Het uitblijven van een regering met volheid van bevoegdheden belemmert op gemeentelijk niveau de brandweerhervorming en de financiering van de pensioenen van de gemeenteambtenaren. Dat signaleert Luc Martens (CD&V), voorzitter van de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG). Zo dreigt het failliet van de RSZPPO, de aparte rijksdienst die de pensioenen van de gemeenteambtenaren uitbetaalt. Steeds vaker worden contractuele medewerkers onder de arm genomen die niets aan de rijksdienst moeten bijdragen, aldus Metro.

Nieuw ! Pensiontalk Mobile (betaversie)

Meer pensioen voor contractuele ambtenaren van lokale besturen in Vlaanderen

Contractuele ambtenaren bij lokale besturen zoals gemeenten, OCMW's of intercommunales, krijgen de mogelijkheid op een iets hoger pensioen, om de kloof met hun statutaire collega's te dichten. Het sectoraal akkoord dat werkgevers en vakbonden hierover in 2008 afsloten, kan nu eindelijk worden geïmplementeerd. Dexia en Ethias werkten een tweede pensioenpijler uit, waarop de lokale besturen kunnen intekenen.

Het gaat om één van de grootste pensioencontracten in jaren, met een potentieel van -binnen enkele jaren- 70 miljoen euro aan premies per jaar. Momenteel hebben al een 400-tal lokale besturen, goed voor ongeveer 50.000 contractanten, al hun interesse laten blijken.

Tweede pensioenpijler voor contractuele personeelsleden lokale besturen van start

Meer dan 400 lokale besturen (gemeenten, OCMW's, autonome gemeentebedrijven en intercommunales) hebben zich aangesloten bij het initiatief van de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten en de RSZPPO (Rijksdienst voor sociale zekerheid van de provinciale en plaatselijke overheidsdiensten) om op Vlaams niveau werk te maken van de uitbouw van een tweede pensioenpijler voor hun contractuele personeelsleden.

De RSZPPO heeft als opdrachtencentrale een Europese overheidsopdracht uitgeschreven om een pensioenverzekeraar aan te duiden. Vijf kandidaten hebben zich aangeboden. Uiteindelijk heeft het Beheerscomité van de RSZPPO op basis van een uitgebreid verslag van een gespecialiseerde jury de verzekeringsinstelling aangeduid. Het gaat om de samenwerking tussen Dexia Verzekeringen en Ethias in een tijdelijke handelsvennootschap.

In totaal komen 100.000 contractuele medewerkers bij de lokale besturen in aanmerking. Op dit moment zijn de 400 besturen goed voor al meer dan 50.000 contractanten.

Tweede pensioenpijler voor contractanten wordt succes

Het voorstel van de VVSG i.s.m. de vakbonden en de RSZPPO om via een groepsverzekering te starten met een tweede pensioenpijler voor de contractuele medewerkers van de lokale besturen, krijgt zeer veel bijval. Op 30 maart hadden al 250 Vlaamse gemeenten, OCMW's en andere lokale besturen een intentieverklaring goedgekeurd om mee te stappen in het gezamenlijke systeem. Ze tellen samen meer dan 20.000 contractanten.

Uit de cijfers blijkt verder dat 80 % van de besturen kiest in de eerste fase voor een bijdragevoet van 1 tot 2 %. Ongeveer 15 % van de besturen werkt met een zekere mate van terugwerkende kracht, door ook een of meer gepresteerde jaren voor 2010 voor de berekening van het aanvullende pensioen in aanmerking te nemen.

Op 16 april worden de biedingen van de kandidaten-verzekeringsmaatschappijen geopend. De toewijzing zal gebeuren in de eerste weken van mei. De besturen krijgen dan een nieuwe brief met informatie over hoe de procedure wordt voortgezet wordt.

Besturen die willen deelnemen, bezorgen hun raadsbeslissing over de ingangsdatum en de bijdragevoet (en eventueel ook de inhaaltoelage) zo snel mogelijk aan de RSZPPO en de VVSG. Dat kan nog tot eind mei. Intussen is alle noodzakelijke informatie (met o.m. een reeks veelgestelde vragen) hier beschikbaar.

Minister Daerden werkt ondertussen aan een wetsontwerp over het pensioen van contractanten in de openbare sector, maar hierover bestaat nog absoluut geen eensgezindheid. Het overleg over dit ontwerp zal nog verschillende maanden vergen.

Het VVSG-initiatief voor een tweede pensioenpijler is er gekomen omdat de federale regering een beslissing hierover al jaren uitstelt. De VVSG raadt haar leden dan ook aan om niet te wachten op de federale regeling en al van start te gaan met de tweede pensioenpijler.

Gemeenten vragen speelruimte voor pensioen

De Vlaamse gemeenten zijn tevreden dat federaal minister van Pensioenen Michel Daerden (PS) werk maakt van een wettelijk kader voor aanvullende pensioenen voor contractuele ambtenaren. Maar de uitbouw van het stelsel dreigt heel moeizaam te verlopen, als de minister niet meer ruimte laat voor de eigenheid van de gemeenten.



Dat zegt directeur van de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG) Mark Suyskens. Die tweede pijler moet de ongelijke situatie voor contractuele ambtenaren aanpakken. Ze ontvangen een lager pensioen dan hun statutaire collega's, maar kunnen dat tot vandaag niet verhogen met een aanvullend pensioen.

In Vlaanderen wordt al gewerkt aan zo'n tweede pijler, maar voor een aantal zaken (overdracht van opgebouwde rechten, ...) is het wachten op een federaal, wettelijk kader.

In Wallonië en Brussel zou men minder aandacht hebben voor de kwestie. Dat verschil lost Daerden op door in zijn voorstel slechts een minimale intersectorale sokkel vast te leggen en het verdere overleg te decentraliseren naar het gewestniveau.

En vooral daar knelt het schoentje, aldus Suyskens, die wijst op de rigide regels van de gewesten. Zo moeten alle gemeenten binnen de regio's eenzelfde bijdragepercentage hanteren, dezelfde financieringswijze en pensioeninstelling kiezen, enzovoort.

Ook de al bestaande initiatieven worden volgens hem genegeerd. Daardoor zou de uitbouw van het stelsel wel eens heel moeizaam kunnen verlopen, waarschuwt de VVSG-topman. De woordvoerder van Daerden verklaart dat over het ontwerp zeker nog onderhandeld kan worden.

Contractanten en pensioen

In het sectoraal akkoord 2008-2013 voor de lokale sector werd een tweede pensioenpijler voor de contractuele werknemers in de lokale sector aangekondigd om de pensioenkloof tussen de statutairen en contractanten gedeeltelijk op te vangen.

Wetgevend initiatief hieromtrent blijft op zich wachten. Echter gezien de startstreefdatum van 1 januari 2010 steeds dichter komt, hebben het VVSG (vertegenwoordigers van de werkgevers van de lokale besturen in Vlaanderen) en de vakbonden van het overheidspersoneel zelf een initiatief genomen.

Zij hebben een akkoord bereikt over een voorontwerp van pensioenreglement waartoe elk lokaal bestuur kan toe treden.
Dit initiatief is gebaseerd op volgende richtlijnen:

• de toetreding is vrijblijvend, maar éénmaal toegetreden is men blijvend gebonden
• men werkt via het systeem van vaste bijdrage (= vaste patronale bijdrage op de lonen van de contractanten)
• de bijdragevoet voor het jaar 2010 bedraagt minstens 1%. Ieder bestuur kan echter:
• vrij een hogere bijdrage voorzien voor zijn contractanten
• geheel of gedeeltelijke een regularisatie voor het verleden voorzien
• de inning van de bijdrage zal gebeuren door de RSZPPO
• de aanvullende pensioenuitkering zal gebeuren door een maandelijkse rente (<-> eenmalig kapitaal)
• recht geldt vanaf 1 jaar aansluiting
• alle personeelsleden met arbeidscontract vallen eronder, maar uitgesloten zijn:
• studentenovereenkomst
• gepensioneerden die op het bestuur werken
• vrijwilligers
• artikel 60’ers
• onthaalouders
• mandatarissen
• politie

Twee pensioenpijler voor contractanten lokale besturen van start

In het sectoraal akkoord voor de lokale besturen in Vlaanderen van 19 november 2008 werd de start van een tweede pensioenpijler voor contractanten opgenomen. De vertegenwoordigers van de werkgevers van de lokale besturen in Vlaanderen en de vakbonden van het overheidspersoneel zijn nu overeengekomen om met ingang van 1 januari 2010 een aanvullende pensioenregeling op te starten voor het contactueel overheidspersoneel bij die besturen.


In uitvoering van dit principieel engagement hebben partijen een akkoord bereikt over een voorontwerp van pensioenreglement.

Dit initiatief is gebaseerd op een aantal krachtlijnen:

1. Het aanvullend pensioenstelsel waartoe alle lokale besturen in Vlaanderen kunnen toetreden, is van het type vaste bijdrage (dus een vaste patronale bijdrage berekend op de lonen van de contractanten die elk jaar kan worden bepaald).
2. De financiering van het aanvullend pensioen gebeurt op basis van werkgeversbijdragen. De bijdragevoet voor het jaar 2010 bedraagt minstens 1% van de wedde.Ieder bestuur kan vrij bepalen om voor zijn contractanten een hogere bijdrage te voorzien (bijv. 2% of 3% of meer).Ieder bestuur kan vrij bepalen om al dan niet een inhaalbeweging te voorzien voor de contractanten die op de ingangsdatum al in dienst zijn (regularisatie van de verleden loopbaan, geheel of gedeeltelijk).
3. De aanvullende pensioenuitkering zal gebeuren op basis van een maandelijkse rente vanaf de ingang van het wettelijk pensioen. Er is een regeling opgenomen bij overlijden van de begunstigde voor het bereiken van het rustpensioen.
4. Met het oog op de kostenefficiëntie en de administratieve eenvoud voor de lokale besturen, zal er een beroep gedaan worden op de RSZPPO voor de inning van de pensioenbijdragen.
5. Er is afgesproken om het aanvullend pensioenstelsel paritair te beheren (werkgevers/werknemers).
6. In de komende weken en nadien op regelmatige tijdstippen zal een vergelijkende marktstudie worden uitgevoerd om een pensioeninstelling aan te duiden. Deze instelling zal belast worden met het gezamenlijk beheer van het aanvullend pensioenstelsel van de betrokken lokale besturen. Bij de start in 2010 zal beroep gedaan worden op een groepsverzekering.

Persbericht Aanvullende Pensioenregeling Contractuelen Lokale Besturen[1]

Vlaamse gemeenten starten aanvullend pensioen zonder federale minister

De Vlaamse gemeenten wachten niet meer op het federale kader en starten met een aanvullende pensioenregeling.

De koepel van de Vlaamse gemeenten (VVSG) en de vakbonden van hun personeel wachten niet meer op de federale minister van Pensioenen, Michel Daerden (PS). Die belooft, net als zijn voorgangster Marie Arena (PS), een kaderregeling voor aanvullende pensioenen voor het niet vastbenoemd personeel, nadat de PS in 2006 een ontwerp van SP.A-minister Bruno Tobback daarover nog afgeschoten had.

‘We hebben nog geen ontwerp-Daerden gezien. Wij wachten niet meer; in de cao van 2008 hebben we onze werknemers beloofd er op 1 januari 2010 aan te beginnen, we doen het', zeggen ze in koor.

Gemeenten werven nog zelden vastbenoemden aan. 100.000 van de 170.000 personeelsleden van Vlaamse gemeenten hebben een contract zoals de werknemers in de privésector en krijgen dus ook maar een privépensioen. Dat bedraagt amper de helft van dat van vastbenoemden, al doen ze hetzelfde werk. ‘Dat is niet verdedigbaar', zegt Luc Hamelinck (ACV-Openbare diensten). ‘Alle partijen en gemeenten beseffen dat een aanvullend pensioen nodig is. Ook in Wallonië en Brussel, al staan ze daar minder ver.'

Veel laaggeschoolde werknemers van gemeenten hebben een pensioen van amper 1.000 euro per maand; na een onvolledige loopbaan is dat nog minder. ‘Velen moeten na de pensionering meteen naar het OCMW voor bijstand', luidt het bij de bonden.

De bekendraking (DS 31 juli 2008) van de Alken-truc veroorzaakte een stroomversnelling. Deze Limburgse gemeente dreigde ermee haar niet-vastbenoemden vijf jaar vóór hun pensioen toch vast te benoemen, dan krijgen ze wel een vastbenoemdenpensioen, zij het dat alle gemeenten daarvoor dan moeten bijdragen. Dat leerde definitief dat er maar één goede weg is: de veralgemening van het aanvullende pensioen.

Starten met de opbouw van zo'n pensioen lost niet alles in één klap op. ‘Het duurt 30 à 35 jaar eer deftige aanvulling bijeengespaard is. Vandaar dat we snel moeten starten. De bijdrage van 1 procent op het loon die we adviseren, is ook niet voldoende – dat geeft na 35 jaar een maandelijkse pensioenaanvulling van zo'n 200 euro – maar dat is een begin', zegt VVSG-directeur Mark Suykens.

Vroegere pogingen om hiervoor een federaal pensioenfonds op te richten mislukten. Het wordt dus een Vlaams pensioenfonds. De provincie Antwerpen stelde haar pensioenfonds open voor gemeenten; Olen en Dessel gingen er al op in. VVSG en bonden zien het echter liever Vlaams. Ze verwachten dat alle gemeenten toetreden, al zullen enkele de crisis inroepen voor wat jaren uitstel.

De pensioenbijdragen die de gemeenten intussen moeten betalen voor de hogere pensioenen van hun vastbenoemden, zijn dit jaar gestegen met 2,5 procent: van 27,5 naar 30 procent voor sommige gemeenten, van 34,5 naar 37 procent voor andere.

VVSG zet stap naar uitbouw aanvullend pensioen voor contractuelen

De Vereniging voor Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG) engageert zich principieel om tegen 1 januari 2010 een voorontwerp van pensioenreglement voor contractuele personeelsleden uit te werken. In het sectoraal akkoord voor de lokale besturen in Vlaanderen van 19 november 2008 werd de start van die tweede pensioenpijler al opgenomen, maar minister voor Pensioenen Michel Daerden (PS) heeft nog altijd geen kaderwet klaar. "Wij willen niet blijven wachten", klinkt het.

De VVSG zet een eerste principiële stap om het aanvullend pensioen voor contractuelen op te bouwen. "Het is maatschappelijk niet meer verantwoord om mensen die op hun 65ste stoppen met werken, een pensioen aan te bieden dat eigenlijk niet meer aan de menselijke waardigheid voldoet", aldus Mark Suykens, directeur van de VVSG. Ter vergelijking: een vastbenoemde ambtenaar van het niveau D heeft bij benadering een wettelijk pensioen tussen de 2.000 en 2.400 euro bruto. Een contractuele werknemer komt maar aan de helft van dat bedrag.

Pensioenfonds
De praktische uitvoering van die tweede pensioenpijler moet volgens de VVSG gebeuren via een pensioenfonds dat beheerd wordt door de lokale besturen zelf. Initieel zal aan de lokale besturen worden gevraagd om een bijdragevoet van minstens één procent van de wedde te hanteren. "Dat is wel de minimumsokkel. De bedoeling is dat het bijgedragen percentage in de loop der jaren groeit", aldus Suykens. Wel kan elk bestuur vrij bepalen om meer of met terugwerkende kracht pensioenen uit te betalen als het bijvoorbeeld beschikt over voldoende pensioenreserves.

Kaderwet
Wat het allemaal makkelijker zou maken, zegt het ACV, is dat "de minister van Pensioenen uit de onduidelijkheid treedt en werk maakt van de kaderwet met betrekking tot de aanvullende pensioenen voor de contractanten in de overheidssector." Juridisch-technisch is die wet niet nodig om de tweede pensioenpijler uit te bouwen, maar "we hebben zijn wettelijk kader nodig om die pensioensaanvulling goed te organiseren en alle vraagtekens op te lossen".

Hoeveel lokale besturen in het engagement mee zullen gaan, valt nog af te wachten. Al verwacht de VVSG dat een ruime meerderheid te overtuigen valt.

Niet raken aan pensioenen statutairen
De overheidsvakbonden - ACV-OD, ACOD en VSOA - onderschrijven het engagement, al is de christelijke bond ACV duidelijk het meest overtuigd. Het liberale VSOA legt er de nadruk op dat het niet de bedoeling mag zijn om aan de pensioenen van statutaire ambtenaren te raken. ACOD was niet aanwezig bij de toelichting, naar verluidt "omdat de tweede pijler niet zomaar gepromoot moet worden."

Mil Luyten van de socialistische overheidsvakbond: "We staan aan de vooravond van belangrijke discussies over de eerste pijler. Op het lokale niveau moeten we de pensioenen kunnen blijven financieren. Als je het aanvullend pensioen voor contractuelen promoot, riskeer je op termijn nog minder vastbenoemden te krijgen. En zij zijn het vooral die bijdragen."

In de Vlaamse besturen werken ongeveer 170.000 personeelsleden, onder wie 100.000 contractuelen. 30.000 van die laatste groep zijn gesubsidieerde contractuelen, de zogenaamde GESCO's.