Veel Belgen die aan pensioensparen doen, wachten op een herstel van de beurzen vooraleer ze de gespaarde bedragen opvragen, merken KBC en Argenta bij hun klanten. Dat is best begrijpelijk, want de Belgische pensioenspaarfondsen verloren in 2008 2,78 miljard euro, of 23,6 procent van het vermogen in beheer.
'Het verlies valt volledig toe te schrijven aan de waardedaling van aandelen en vastgoed in de portefeuilles', verduidelijkt de Belgische Vereniging van Vermogensbeheerders (Beama). 'De inlagen overtroffen de uitbetalingen met 240 miljoen euro het voorbije jaar.'
In 2008 stroomde 930 miljoen euro in de Belgische pensioenspaarfondsen, iets meer dan in 2007 (925 miljoen), blijkt uit cijfers van Beama. Het fiscaal aftrekbare bedrag voor het pensioensparen steeg van 810 tot 830 euro per individu. Spaarders die het volle pond begin 2008 op hun pensioenspaarrekening stortten, kijken vandaag tegen een verlies van gemiddeld 23,3 procent aan. In totaal daalde het vermogen in beheer van de Belgische pensioenspaarfondsen sinds december 2007 van 11,8 miljard euro tot 9 miljard eind 2008.
klappen
Een groot deel van het vermogen van de pensioenspaarfondsen is in aandelen geïnvesteerd. Spaarders die hun storting uitstelden tot het einde van het jaar vermeden de grootste klappen op de beurs in 2008. Diegenen die in december dachten dat de bodem achter de rug lag, komen echter bedrogen uit. Sinds Nieuwjaar boekten de pensioenspaarfondsen alweer een gemiddeld negatief rendement van 2,9 procent.
Ondanks de slechte prestaties verloren Belgische spaarders niet het vertrouwen in hun pensioenspaarfonds, zelfs niet in het slechtst presterende. Het Argenta Pensioenspaarfonds slikte een van de negatiefste rendementen. Toch leidde dat niet tot een massale terugtrekking van het kapitaal. De fiscus zit daar voor iets tussen: wie voor zijn 60ste zijn geld opvraagt, wordt daar fiscaal voor bestraft. Bovendien scoort het pensioenspaarfonds van Argenta met een gemiddeld jaarrendement van 3,4 procent zeer goed als we de prestatie op vijf jaar bekijken.
Vorig jaar stroomde 690 miljoen euro uit de fondsen door rechtmatige én vroegtijdige terugbetalingen. Dat bedrag is voor het tweede jaar op rij kleiner dan de instroom. De instroom bij KBC en Dexia is respectievelijk 44 en 22 procent groter dan de uitstroom. Argenta meldt dat de inlagen in 2008 ruim de terugbetalingen dekten. Enkel bij Fortis Bank overtroffen de uitbetalingen de intekeningen, maar 'de verhouding was iets gunstiger dan in 2007'.
Uitstel
De stijgende populariteit van pensioensparen bij jongeren verklaart gedeeltelijk het 'overschot'. Daarnaast stelden veel 60-plussers de opname van het gespaarde geld uit. Ze hopen dat hun pensioenspaarpot opnieuw meer waard wordt wanneer de beurzen herstellen de komende jaren. Verschillende banken raden klanten af het geld meteen op te nemen als ze het niet dringend nodig hebben.
'We merken een fundamentele daling in het aantal rechtmatige uittredingen uit de Pricos-fondsen', zegt Stef Leunens, woordvoerder van KBC. 'In 2008 werden slechts 6.458 fondsen uitbetaald, een jaar eerder 12.075, bijna het dubbele.'
Ook Argenta stelt vast dat uitbetalingen veel vaker worden uitgesteld. Bij Dexia bleef het aantal terugbetalingen nagenoeg stabiel tegenover 2007. Fortis Bank meldt dat in totaal bijna 25 procent meer terugbetalingen plaatsvonden in 2008, tegenover 2007.
Jongeren onder 30 jaar zijn, zowel bij KBC als Dexia, goed voor het gros (ongeveer 40 procent) van de nieuwe pensioenspaarrekeningen. Bij Fortis Bank tekende zelfs een kwart meer jongeren tussen 18 en 25 jaar vorig jaar een nieuw contract dan in 2007. Bij ING ligt de gemiddelde leeftijd van een beginnend pensioenspaarder op 35.
