De vermogens van veel pensioenfondsen zijn dit jaar drastisch afgenomen. Niet alleen de malaise op de aandelenbeurzen is debet aan deze situatie, maar ook de dalende rente heeft het vermogen van pensioenfondsen ten opzichte van de pensioenverplichtingen aangetast. Moet u zich als pensioengerechtigde op korte termijn zorgen maken?
Veel mensen maken zich zorgen over de gevolgen van de kredietcrisis voor hun pensioen. Het vermogen van veel pensioenfondsen is al zoveel gedaald, dat het hoogstwaarschijnlijk niet verantwoord is het pensioen in 2009 te verhogen. Gelukkig is de inflatie, het verlies in koopkracht, op dit moment niet hoog en blijft de schade beperkt. Op het nieuws heeft u kunnen horen dat de dekkingsgraad van een aantal pensioenfondsen gedaald is tot circa 90%. Een dekkingsgraad van 90% betekent dat er onvoldoende vermogen is ten opzichte van de pensioenverplichtingen zonder rekening te houden met de jaarlijkse inflatiecorrectie. Dat is zorgelijk, maar dat betekent niet direct dat u volgend jaar 10% minder pensioen krijgt. Dit tekort zal tot een pensioenverlaging kunnen leiden als dit tekort lang aanhoudt en de maatregelen die het pensioenfonds in de tussentijd neemt niet de gewenste verbetering van de dekkingsgraad opleveren. Die maatregelen kunnen bestaan uit het niet verhogen van de pensioenen, zoals hiervoor is aangegeven, maar ook uit het verhogen van pensioenpremies om op die manier het vermogen te versterken. Daarnaast kan een herstel van de aandelenbeurzen verlichting brengen. Daarmee kan het verlies van het afgelopen jaar (2008) enigszins goed worden gemaakt, waarmee de vermogenspositie van het pensioenfonds verbetert. Ook de stijging van de rente kan verlichting brengen. Dat komt doordat pensioenfondsen hun pensioenverplichtingen contant moeten maken tegen de marktrente. Stel dat de marktrente één jaar geleden 4,5% per jaar was en stel dat een pensioenfonds een verplichting heeft om over 20 jaar één miljoen euro uit te keren dan zou het pensioenfonds op dit moment over een vermogen moeten beschikken van ruim €415.000. Dat vermogen is voldoende om tegen een rente van 4,5% per jaar in 20 jaar te groeien naar €1 miljoen om aan de verplichtingen te kunnen voldoen. Stel dat de marktrente nu 3,5% per jaar is dan heeft het pensioenfonds op dit moment een vermogen van €500.000 nodig.
Door de rentedaling is dus meer vermogen nodig om de verplichtingen na te kunnen komen. Wanneer het vermogen in de tussenliggende periode niet meestijgt, daalt de dekkingsgraad en kan er zelfs een dekkingstekort ontstaan.
Wanneer de marktrente en de aandelenbeurzen zullen gaan stijgen, weten ook de pensioenfondsen niet, dus moeten zij andere maatregelen nemen.
Op de korte termijn zal de schade beperkt kunnen blijven tot het achterwege blijven van de pensioenindexatie. Pas wanneer deze situatie lang aanhoudt, wordt u mogelijk op uw pensioen gekort.
