De vakbonden werden gisterenmorgen ontvangen door premier Yves Leterme en enkele andere topministers. Ze waren wat verbaasd over het feit dat de werkgevers niet mee aan tafel zaten. Maar die bleken al enkele dagen eerder langs te zijn geweest.
De ontmoetingen pasten in de voorbereiding van de interprofessionele onderhandelingen en de topbijeenkomst op 5 november. De federale en de regionale regeringen zullen dan samen met de sociale partners bekijken hoe ze hun acties tegen de gevolgen van de financiële crisis zo efficiënt mogelijk op elkaar kunnen afstemmen.
De premier waarschuwde gisteren wel tegen al te hoog gespannen verwachtingen over die bijeenkomst. Die waarschuwing werd herhaald tijdens een persconferentie na afloop van de ministerraad. 'Het is niet de bedoeling een grote hoogmis of een Keynesiaans relanceplan te organiseren.' Want voor maatregelen 'die een belangrijke begrotingsimpact kunnen hebben' is er gewoon geen geld.
De Nationale Bank en het Planbureau hebben volgende week een studie klaar over de impact van de financiële crisis op de economie.
Interprofessioneel akkoord
Leterme herhaalde tegenover de bonden ook zijn oproep om alles op alles te zetten om een nieuw interprofessioneel akkoord (IPA) af te sluiten.
De bonden en de werkgevers beloofden dat ze hun beste beentje zullen voorzetten. Maar ze wezen ook op de grote verantwoordelijkheid die de regering zelf draagt voor het welslagen van dat overleg.
Bij de werkgevers leeft nog altijd de vraag naar een verdere lastenverlaging. Ze tonen wel begrip voor het feit dat de marge op dit moment klein is. Maar ze blijven het moeilijk hebben met het feit dat de regering de verhoging van de sociale uitkeringen al 'betonneerde' en enkel de lastenverlaging gebruikt als 'lokaas' voor een nieuw IPA. Door dat onevenwicht worden de onderhandelingen zeker niet vergemakkelijkt, klinkt het.
De vakbonden herinnerden nog eens aan hun eisen voor meer koopkracht. Het ABVV had die voor de gelegenheid wel herverpakt tot een relanceprogramma. De meeste onderdelen van deze 'Alliantie voor duurzame groei' komen bekend voor: lagere energiekosten, een belastingkrediet voor lagere en middelgrote lonen en een betere opzegbescherming voor arbeiders. De vakbond wil ook dat de werkloosheidsvergoedingen het eerste jaar omhoog gaan.
Fiscale stimuli
Maar daarnaast wil de vakbond ook de fiscale stimuli voor pensioensparen en het aandeelhouderschap voor werknemers afschaffen. Want de kredietcrisis bewijst volgens het ABVV nog eens hoe riskant het is de bevolking in de richting van aandelengekoppelde vormen van sparen te duwen.
Het ABVV ziet dat spaargeld liever in een 'Fonds voor solidaire beleggingen' terechtkomen. Het zou daar een gewaarborgde rente van 3,75 procent opbrengen. Dezelfde rentevoet geldt nu al voor de tweede pijler van de aanvullende bedrijfspensioenen. De fiscale stimuli zouden dezelfde zijn als voor het langetermijnsparen.
Het fonds kan in een eerste fase vooral gebruikt worden voor het bevorderen van energiebesparende investeringen. De vakbond lonkt daarom ook naar de 250 miljoen euro die de energiesector volgens de begroting voor 2009 zou moeten storten en het miljard dat de staat tijdelijk uit het fonds voor de ontmanteling van de kerncentrales wil halen. In een latere fase wil het ABVV ook de stortingen voor de tweede pijler naar deze bestemming kanaliseren. De bond stelt voor het fonds te parkeren bij de Federale Participatiemaatschappij.
