Verzekeren tegen wanbetaling wordt bijna overal duurder. Zelfs voor wanbetaling op Duitse ‘bunds' moeten beleggers meer betalen.
De hoge rente voor de Grieken heeft niets te maken met inflatie en alles met het stijgende kredietrisico. Beleggers oordelen de jongste maanden steeds meer dat het risico dat landen hun schulden niet meer kunnen (terug)betalen, bijna overal stijgt. Een hogere obligatierente dreigt voor bijna alle westerse landen.
Mensen zijn gewoon dat vooral de inflatieverwachting de rente op overheidsobligaties bepaalt, maar sinds enkele maanden kijken beleggers vooral naar de kredietwaardigheid, het risico (dat het geld niet wordt terugbetaald).
De premie daarvoor was tientallen jaren heel laag omdat westerse overheden als supersolide worden beschouwd (‘Ze kunnen niet failliet gaan'). Maar door de massale hulpprogramma's voor de economie zijn de begrotingstekorten en de schulden van de overheden enorm gestegen. Daardoor is terugbetalen zelfs voor de ‘rijke' geïndustrialiseerde landen een beetje minder vanzelfsprekend geworden.
Voorlopig bleef de schade – behalve voor Griekenland en in mindere mate Portugal – beperkt, want de rente op de overheidsobligaties is (nog) niet veel gestegen of zelfs gedaald (Duitsland). Hoewel de rente op tien jaar in de Verenigde Staten toch ook richting 4% klom.
Maar de markt voor cds-contracten (credit default swaps), een verzekering waarmee een koper zich indekt tegen wanbetaling op een obligatie, geeft aan dat er wel degelijk iets aan de hand is. Op de grafiek is goed te zien dat de premie voor overheidspapier (looptijd 10 jaar) de jongste maanden fors is gestegen, vooral in de landen met de grootste problemen zoals Griekenland, Spanje en Portugal. Voor China is de premie nauwelijks gestegen. Niet toevallig heeft China grote geldoverschotten.
De cds-contracten worden in hoge mate voor speculatie gebruikt en het zijn geen gereglementeerde financiële producten. De prijzen moeten daarom vaak met een korrel zout worden genomen, maar dat doet niets af van hun waarde als alarmbel.
Een cds-contract wordt uitgedrukt in basispunten van een obligatie. Zo kost het nu 282 basispunten (2,82%) om een Griekse obligatie te verzekeren tegen wanbetaling.
Of anders gezegd: 28.000 euro om zeker te zijn dat 1 miljoen euro in Grieks papier op de vervaldag ook wordt terugbetaald, zelfs al zouden de Grieken de terugbetaling hebben stopgezet. En nu maar hopen dat ook de inflatie de kop niet opsteekt.
