Het optreden dat minister van Pensioenen Daerden in de Senaat ten beste gaf, was er echt over. Een minister onwaardig, een belediging voor het parlement en voor alle werkende mensen die zich afvragen wat voor een pensioen ze nog zullen hebben. En die dus het volste recht hebben om te weten waar de minister naartoe wil met de pensioenconferentie.
Want wat stond er nu eigenlijk in de nota die minister Daerden voorlas? Er komt heel binnenkort een tekst over de pensioenconferentie. Dan volgt er een groenboek – naar analogie van de groenboeken van de Europese Commissie – waarin hij de uitdagingen van de pensioenhervorming beschrijft. Daarna volgt er een breed debat met de sociale partners en in de verenigde commissies van Kamer en Senaat. Tegen juni 2010 moet dat leiden tot een witboek, waarin de regering haar besluiten bijeenzet. Dat moet de opstap zijn naar een speciale Europese top over de pensioenen in Luik, in het najaar van 2010, wanneer België voorzitter is van de Europese Unie.
Kortom, de regering wil tijd winnen en daar heeft ze haar redenen voor. Daerden vindt dat er “veel te weinig mensen tussen 55 en 65 blijven werken”. Hij wil in feite een Generatiepact bis. Maar het Generatiepact van 2005 stootte op massaal verzet, het bracht PS en sp.a frontaal in botsing met het ABVV. “500.000 werklozen, waarom dan langer werken?”, klonk het overal. Nu er ruim 100.000 werklozen zijn bijgekomen en het Planbureau er nog een pak meer verwacht, verstaan nog minder mensen waarom we met z’n allen langer zouden werken. Hoopt Daerden dat verzet te ontlopen door de discussie over een grondige pensioenhervorming op Europees niveau te tillen?
Too little too late, vindt Voka
De dag na zijn fameuze speech in de Senaat eisten de Vlaamsnationalisten van N-VA meteen het ontslag van Daerden. Alleen voor zijn belabberde optreden? De Vlaamse werkgeversorganisatie Voka en het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO) ergeren zich er al langer aan dat de minister niet sneller werk maakt van wat zij voorstellen: “In een half jaar tijd heeft die niets gedaan, uitgezonderd verklaringen afgelegd ‘die ofwel van een gebrek van incompentie ofwel van een gebrek aan ethiek getuigen”, zei Voka-voorman Peter Leyman (De Tijd, 9/01).
Maar Daerden laat zich niet opjagen: “Als we ons werkelijk over dit probleem willen buigen en het in zijn geheel willen bestuderen, lijkt het me niet goed overhaast te werk te gaan. Dat zou immers kunnen leiden tot puur demagogische en electorale schijnoplossingen”, zei hij in de Senaat. En geen enkele regeringspartij sprak hem tegen. Omdat de hele regering meer tijd wil om de vakbonden over de streep te trekken.
ABVV en ACV staan in het pensioendossier namelijk diametraal tegenover VBO en Voka. Die hameren altijd opnieuw op vier altijd dezelfde punten: brugpensioen afschaffen of drastisch beperken, de ‘gelijkgestelde periode – vooral brugpensioen en tijdskrediet – niet meer meetellen voor de berekening van het pensioen, het aanvullend pensioen – de tweede pijler – veralgemenen en het ambtenarenpensioen dichter brengen bij het pensioen van de privésector. De kloof met de vakbonden is groot en het verzet onder de werkende mensen zeker niet kleiner. Dat hopen Daerden en Leterme op te lossen door tijd te winnen. Tot ergernis van VBO en Voka.
Zijn onze pensioen echt in gevaar?Minister Daerden zegt dat er op korte termijn geen probleem is met de pensioenen, maar dat er om de pensioenen “in 2030 of in 2040” nog te kunnen betalen, “nieuwe middelen moeten worden gevonden voor het Zilverfonds. Dat wordt een van de agendapunten van de pensioenconferentie”, aldus de minister (BEL-RTL, 8/01). Dat is natuurlijk van een ondraaglijke lichtheid, die veel erger is dan zijn zattemansoptreden in de Senaat.
“Waarom langer werken als er straks 800.000 werklozen zijn?” luidt de titel van een document van de studiedienst van de PVDA. Ook die pleit voor een grondige pensioenhervorming rond vier pijlers: meer jobs (en niet meer werkzoekenden door ouderen langer te doen werken), versterking van de eerste pijler, verhoging van de pensioenuitkeringen en betere financiering van de sociale zekerheid.
