Wellicht zou de sector een eigen pensioenlabel of -rating kunnen invoeren waaraan de ‘leek’ kan zien van welke kwaliteit zijn pensioen is, zo suggereerde directeur Harman Korte van de Autoriteit Financiële Markten op het congres ‘Naar een nieuw pensioenstelsel’, dat de Erasmus School of Economics afgelopen week organiseerde.
Een kwaliteitslabel dat in een oogopslag laat zien hoe goed je pensioen is: het zou een belangrijk instrument kunnen zijn in de communicatie met deelnemers. Korte deed zijn voorstel als een suggestie richting de branche. De AFM neemt hierin niet zelf het voortouw en heeft de handen bovendien vol aan het toeslaglabel. Hij specificeerde dan ook geen criteria. Wel opperde hij de mogelijkheid van een soort onafhankelijke ratingagency dat pensioenkwaliteit beoordeelt.
In zijn presentatie noemde Korte een dergelijk kwaliteitslabel als één van de opties om informatie over pensioenen te verbeteren. Daarmee sloot hij aan bij zo ongeveer de enige verandering in het pensioenstelsel waarover toezichthouders, pensioenfondsen, uitvoerders en sociale partners het eens zijn: de communicatie met deelnemers, slapers en gepensioneerden moet beter.
Het thema van de bijeenkomst was veelbelovend, maar nu de dekkingsgraad van de pensioenfondsen weer stijgt, lijkt de veranderingsgezindheid bij pensioenfondsen navenant af te nemen. Vooral de wens van toezichthouder DNB dat pensioenfondsen minder risico moeten nemen met pensioenbeleggingen vindt in de pensioensector weinig gehoor.
Volgens Paul Cavelaars van DNB hebben pensioenfondsen momenteel een te grote hang naar risicovolle beleggingen, omdat pensioenbesturen belang hebben bij lage premies en hoge – verwachte – rendementen. “Aan die wens om risico te nemen moet binnen het pensioenstelsel meer tegenwicht worden geboden dan nu het geval is.”
Dat is tegen het zere been van APG-bestuursvoorzitter Dick Sluimers. “Driekwart van onze gedaalde dekkingsgraad is te wijten aan de dagrentestand. Onze beleggingen zijn door de crisis met zes procent in waarde gedaald. Da’s niet goed, maar ook niet zo verontrustend dat we ineens allerlei extra zekerheden moeten gaan inbouwen, prudentie moeten gaan stapelen. We moeten oppassen dat we niet alle risico willen uitbannen. Natuurlijk, kunnen we al onze beleggingen vastrentend maken, maar dan komt de premie wel uit boven dertig procent van de loonsom. Moet je eens kijken wat dat voor macro-economische effecten heeft.”
De discussie op de Erasmus Universiteit werd overschaduwd door het mislukte AOW-overleg. Een discussie over hetzelfde onderwerp, vond Peter Gortzak, vice-voorzitter van de FNV. “De enige reden waarom werkgevers het overleg hebben laten mislukken is omdat ze miljarden denken te verdienen als de pensioengerechtigde leeftijd in de tweede pijler ook naar 67 gaat. Als we veranderingen in ons pensioenstelsel willen, moeten we het stelsel als geheel bekijken, niet in elk van de pijlers gaan rommelen.”
